ads

له ۲۰۱۴ پس سوله که امنیت؟

ډېری خلک او ځینې نړیوال سازمانونه اندېښنه لري چې ښايي له ۲۰۱۴ میلادي کال وروسته امنیتي وضعیت نور هم پسې خراب شي، خو د چارو ماهرین بیا هیله من دي چې افغانستان به د سولې پر خوا ګامونه واخلي. ډېری خلک او ځینې نړیوال سازمانونه اندېښنه لري چې ښايي له ۲۰۱۴ میلادي کال وروسته امنیتي […]

نویسنده: TKG
15 وږی 1391
له ۲۰۱۴ پس سوله که امنیت؟

ډېری خلک او ځینې نړیوال سازمانونه اندېښنه لري چې ښايي له ۲۰۱۴ میلادي کال وروسته امنیتي وضعیت نور هم پسې خراب شي، خو د چارو ماهرین بیا هیله من دي چې افغانستان به د سولې پر خوا ګامونه واخلي.

ډېری خلک او ځینې نړیوال سازمانونه اندېښنه لري چې ښايي له ۲۰۱۴ میلادي کال وروسته امنیتي وضعیت نور هم پسې خراب شي، خو د چارو ماهرین بیا هیله من دي چې افغانستان به د سولې پر خوا ګامونه واخلي.

د کابل ښار اوسېدونکی ۵۵ کلن مامور شاه ولي چې په اویایمه لسیزه کې د تنظیمونو ترمنځ د خپل منځي جګړو شاهد پاتې شوی، وېره لري چې هسې نه د خارجیانو له وتلو وروسته ټوپکیان بیا سره په خپلو کې واوړي.

نوموړی زیاتوي، که څه هم د بهرنیانو ډېرې ژمنې نه دي عملي شوي، خو په خبره یې د ملي اردو او پولیسو تر بشپړې تقویې د دوی حضور ګټور تمامېدلی شي: (( په هغه وخت کې موږ بیا نه وېریږو چې تاریخ به تکرار شي.))

د کابل د احمد شاه بابا مینې اوسېدونکی ۵۰ کلن محمد عباس اکرزی هم ورته اندېښنه لري، نوموړی چې د ساختماني چارو ټیکه داري کوي، وايي د بهرنیو ځواکونو د وتلو اعلانونو د دوی په کارو بار هم منفي اغېزه کړې ده: ((پخوا به خلکو کورونه جوړول، خو اوس هېڅ نشته، فقط هغه خلک کار کوي او پیسې لګوي چې ډېر مجبور وي.))

خو د کابل ولایت د کارته سیمې اوسېدونکی ۵۵ کلن محمد اسحاق پوښتي، اوس چې د خارجي ځواکونو په شتون کې څوک په جرئت سره له کابل دباندې نشی وتلی، که دوی ووځي بیا به څه کېږي؟

د خلکو دا اندېښنې په داسې حال کې مطرح کېږي چې څه موده وړاندې د بښنې نړيوال سازمان هم د یوه راپور په ترڅ کې ادعا کړې وه چې تر ۲۰۱۴ وروسته به د افغانستان امنیتي وضعیت خراب شي.

د بښنې نړيوال سازمان د ۲۰۱۲ كال په راپور كې ويلي چې په افغانستان كې د بهرنيو ځواكونو له وتلو وروسته به امنيت خراب، بشري حقونه به د ناوړه حالت سره مخ  او د ملكي وګړو په وړاندې به تاوتريخوالي زيات شي.

خو له دې ټولو اندېښنو سره سره، هغه ماهرین چې د افغانستان وضعیت له نږدې څاري، د هېواد امنیتي وضعیت ته ډېر هیله من برېښي، دوی نه یوازې د عامو وګړو دا اندېښنې بې ځایه ګڼي، بلکې د بښنې د نړیوال سازمان راپور هم پر واقعیتونو ولاړ نه بولي.

د دغو ماهرینو په عقیده افغانستان به له ۲۰۱۴ میلادي کال وروسته د سولې، امن او بيارغونې په لور ګامونه اوچت كړي.

د سياسي چارو كارپوه فضل الرحمن اوريا په همدې باور دی، د نوموړي په خبره  له ۲۰۱۴ كال وروسته به جګړه په پاکستان کې متمرکزه وي او افغانستان به د سولې پر خوا رهي شي: (( په افغانستان كې به مرحله په مرحله بيارغونه او اقتصادي پرمختګ پيل شي.))

د اوریا استدلال دا دی چې له ۲۰۱۴ وروسته به نړيواله ټولنه په افغانستان كې په نظام جوړولو كار وكړي، ځکه په خبره یې د نړيوالو يوه تېروتنه همدا وه چې په دې اړه يې سم كار ونه كړ.

د پوځي چارو كارپوه عبدالباري عارض د افغانستان د بې ثباتۍ یو علت بیا پخپله خارجي حضور ګڼي. د دغه شنونکي په باور، کومه مرګ ژوبله او ورانی چې د تنظیمي جګړو پرمهال رامنځته شوی، د ناټو په راتګ تر هغو زیات خلک زیانمن شوي دي:(( په افغانستان كې د نا امنۍ لوى علت د بهرنيو سرتېرو شتون دى، دا علت كه اوس يا د روسانو د يرغل پرمهال او يا هم د انګريزانو د يرغل پرمهال مطالعه كړل شي، همدا نتیجه ترلاسه کېږي.))

د سیاسي چارو کارپوه غلام جیلاني ځواک هم د بهرنیو ځواکونو د وتلو په اړوند د خلکو اندېښنې جدي نه بولي، ځکه په خبره یې د پخوا په نسبت افغان امنیتي ځواکونه ډېر قوي شوي دي: (( خلک هغه څه چې په شاوخوا کې پېښېږي، له هغو وېریږي، حال دا چې امنیتي ځواکونه اوس دې حد ته رسیدلي چې له هر ډول کورني کړکیچ سره مقابله وکړي.))

د ځینو په نظر عام خلک ځکه د بهرنیو ځواکونو له وتلو په وېره کې دي او د تنظیمي جګړو خوبونه ویني چې د افغانستان اوسنی امنیتي حالات د ډاډ وړ نه دی، خو د راتلونکي په اړوند بیا وايي چې له نړیوالو سره د ستراتیژیکو تړونونو امضا کېدل په همدې هدف شوي، له راتلونکي احتمالي جګړې افغانستان وژغورل شي.

 

کلید ګروپ په ټویټر او فیسبوک کې وګورئ
د تکشارک په واسطه پراختیا او طرحه جوړونه - Copyright © 2021

Copyright 2020 © TKG: A public media project of DHSA