ads

طرح آسان‌خدمت که در سال ۱۳۹۵ به افغانستان آورده شد، تا کنون عملی نشده‌است

یافته‌های گزارش تحقیقی کلیدگروپ نشان می‌دهد، با آن‌که دیزاین ساختمان تعمیر اداری و مرکز اولی آسان‌خدمت، نزدیک به یک میلون دالر از بودجه حکومت هزینه برداشته، اما این طرح به کلی رد شده و وزارت مخابرات و تکنالوژی معلوماتی به این نتیجه رسیده‌است که این تعمیر نباید اعمار شود.

بهشته محمدی
14 جوزا ,1399
طرح آسان‌خدمت که در سال ۱۳۹۵ به افغانستان آورده شد، تا کنون عملی نشده‌است

این یافته‌ها نشان می‌هد که دیزاین مهندسی و نظارت از تطبیق دیزاین ساختمان تعمیر اداری و مرکز اولی آسان‌خدمت، در سال ۱۳۹۵؛ زمانی‌که این سیستم تحت مدیریت وزارت مالیه بود، با استفاده از روش منبع واحد توسط کمپنی ای تی ان اس آذربایجانی اجرا شده و مسوولان آسان‌خدمت دلیل آن را نبودن شرکت نظیر برای این پروژ عنوان می‌کنند.
معلومات کلید گروپ نشان می‌دهد که سیستم آسان‌خدمت در سال ۱۳۹۶ تحت مدیریت وزارت مخابرات آمده و براساس یافته‌های کلید گروپ پس از ایجاد رهبری جدید وزارت مخابرات با وجود داوطلبی‌های مکرر پروژه‌های اعمار و دیزاین شعبات آسان‌خدمت در کابل لغو گردیده و قرار شد که از تعمیرات موجود برای این سیستم استفاده شود.
از سویی هم، یافته‌های کلید نشان می‌دهد که پروژه‌ی اعمار مرکز اولی آسان‌خدمت سه‌بار و پروژه‌ی دیزاین آسان‌خدمت دوم و سوم هرکدام دوبار به داوطلبی رفته و پروسه‌ی تدارکاتی خود را طی کرده، اما سرانجام لغو شده‌است.
با این همه، مسوولان اسبق وزارت مخابرات، آگاهان امور و شرکت‌های داوطلب برای این پروژه‌ها، موجویت فساد و ضعف مدیریتی را عامل بزرگ در تکرار پروسه‌ی تدارکاتی و لغو این پروژه‌ها دانسته می‌گویند که طی مراحل تدارکاتی هر پروژه، حدود 10درصد مصرف تمام پروژه را در بر دارد و این کارکرد وزارت مخابرات زیان بزرگ برای اقتصاد کشور می‌باشد.
از جانب دیگر این یافته‌های نشان می‌دهد که ریاست آسان‌خدمت، ضمن این‌که از تغییر طرح ارایه‌ی خدمات این سیستم از رهبری وزارت مخابرات انتقاد می‌کند و توقف طرح اولی را باعث عقب‌ماندن کار‌های این سیستم می‌داند، ارایه طرح جدید را مبنی براستفاده آنلاین مراجعین، برای شرایط فعلی افغانستان موثر نمی‌داند.


نزدیک به یک میلون دالر هزینه، برای دیزاین مرکز اولی آسان خدمت
یافته‌های کلید گروپ نشان می‌دهد، با آن‌که برای دیزاین اعمار تعمیر اداری و مرکز اولی آسان‌خدمت حدود ۹۹۴ هزار ۵۰۰ دالر هزینه شده‌است، اما رهبری جدید وزارت مخابرات طرح آن را رد کرده و فیصله به استفاده از تعمیرات موجود برای این سیستم کرده‌است.
اداره‌ی تدارکات ملی می‌گوید که پروژه‌ی دیزاین مهندسی و نظارت از تطبیق دیزاین ساختمان اداری و مرکز اولی آسان‌خدمت توسط وزارت مالیه جهت طی مراحل تدارکات به کمیسیون تدارکات ملی راجع شد و در نتیجه، پروژه‌ی مذکور با شرکت ای تی ان اس آذربایجانی با استفاده از روش منبع واحد عقد گردید.
احمد رامین ایاز؛ مسوول ارتباطات استراتژیک اداره تدارکات ملی در صحبت با کلید گفت که این پروژه در جلسه ۵۴، در ۲۲ جوزای ۱۳۹۵ توسط کمیسیون تدارکات ملی منظور شد.
وی افزود که اداره‌ی تدرکات ملی در گزینش روش تدرکات این پروژه نقشی ندارد و مسوولان اداره‌ی آسان‌خدمت که تحت رهبری وزارت مالیه قرار داشتند، روش تدراکات این پروژه را تعیین کرده‌اند.
با این حال، نور آغا صدیق‌زی؛ مسوول ارتباطات اداره آسان‌خدمت در صحبت با کلید دلیل انتخاب روش منبع واحد را برای این سیستم، نبود ظرفیت نظیر این شرکت عنوان می‌کند.
به گفته‌ی وی، مدل آسان‌خدمت در افغانستان کاپی‌شده از کشور آذربایجان بوده و شرکت ای ان تی اس در آذربایجان نیز این مدل را دیزاین کرده‌است.
از سویی هم، ضمن مصرف هزینه‌ی مذکور برای دیزاین، اعمار تعمیر آن پس از سه بار داوطلبی و طی مراحل تدرکاتی سرانجام لغو شده و طرح این سیستم تغییر کرده‌است.
محمد نعیم سمکنی؛ رییس آسان‌خدمت وزارت مخابرات می‌گوید که طبق طرح اولی برای آسان‌خدمت باید 4 مرکز ارایه خدمات دولتی در کابل ایجاد می‌شد که هر زون نیازمند تعمیر جدید و مشخص برای این سیستم می‌باشد.
به گفته‌ی سمکنی در اواخر سال 1396 خورشیدی کار دیزاین تعمیر اولی آسان‌خدمت نهایی و پروژه ساختمانی آن به تدارکات محول شد.
به گفته‌ی موصوف، به دلیل عدم تشخیص درست برای مکان اعمار تعمیر، روند تدارکات این پروژه پس از طی یک سال دوباره از سر گرفته شد.
آقای سمکنی می‌گوید که بار اول ساحه چمن حضوری و بار دوم، جای برای اعمار تعمیر اولی این سیستم در ساحه پل محمودخان کابل اختصاص داده شد.
وی افزود، با آن‌که ساحه‌ی اختصاص‌یافته، به دلیل موجودیت مارکیت‌های تجارتی در ساحه پل محمودخان چالش‌زا بود، اما با آن‌هم ساحه‌ی مربوطه تخلیه شده و پروسه‌ی تدارکات این پروژه در اوایل سال 1398 خورشیدی دوباره آغاز شد.
با این حال، اداره‌ی تدارکات ملی می‌گوید که پروژه‌ی اعمار تعمیر مرکز اولی آسان‌خدمت سه‌بار به کمیسیون تدارکات ملی آمده‌است.
احمد رامین ایاز؛ مسوول ارتباطات استراتژیک اداره‌‌ی تدارکات ملی می‌گوید که در ۳ ثور ۱۳۹۶ پروژه‌ی اعمار آن به دلیل این‌که به یک کمپنی ترکی پیشنهاد شده بود، از سوی اداره‌ی ملی تدارکات رد شد.
به گفته‌ی وی، در ۲۳ میزان ۱۳۹۶ این پروژه اعاده و هدایت داده شد تا اسناد پروسه‌ی داوطلبی و داوطلبان این پروژه از سوی وزارت اقتصاد و اداره تدارکات ملی بررسی شود.
وی افرود که این پروژه، به دلیل مناسب‌نبودن مکان اعمار آن، در ۱۳ قوس ۱۳۹۶، توسط کمیسیون تدارکات به کلی رد شد.
آقای ایاز گفت که پس از سال ۱۳۹۶ بار دیگر، این پروژه به منظور طی مراحل تدارکات به آنان نیامده‌است.
با این حال، عبدالرزاق وحیدی؛ وزیر اسبق مخابرات (۲۰۱۵ – ۲۰۱۷) در صحبت با کلید، با انتقاد شدید از کارکردهای پلان‌ناشده و غیرمنظم وزارت مخابرات گفت که موجودیت چالش در پروسه‌ی تدارکات پروژه‌ها و تغییر طرح در ایجاد یک سیستم گمانه‌زنی‌ها را بر موجودیت فساد در وزارت مخابرات بلند می‌برد.


داوطلبی مکرر پروژه‌ی دیزاین آسان‌خدمت خیرخانه و مهتاب‌قلعه
اسنادی که به دسترس کلید گروپ قرار گرفته نشان می‌دهد که پروژه‌ی دیزاین آسان‌خدمت دوم(مهتاب قلعه) و آسان‌خدمت سوم( خیرخانه) نیز دوبار به داوطلبی رفته و سپس لغو شده‌است.
شرکت‌های داوطلب در این پروژه‌ها و عبدالرزاق وحیدی وزیر اسبق وزارت مخابرات موجودیت فساد و ضعف مدیریتی را عامل بارز این تکرار داوطلبی و لغو پروژه‌ها عنوان می‌کنند.
آقای وحیدی که قبل از شمولیت آسان‌خدمت در وزارت مخابرات، وزیر مخابرات بود، در صحبت با کلید گفت که پروسه‌ی تدارکاتی 10درصد مصارف پروژه را تشکیل می‌‍دهد.
به گفته‌ی وی، تکرار یک پروسه و لغو آن به هر دلیلی که باشد زیان مالی و نیروی بشری در کشور می‌باشد.
با این حال، مسوولان وزارت مخابرات تکرارشدن پروسه‌ی تدارکاتی پروژه‌های مذکور را پذیرفته می‌گویند که بار اول در اواخر سال ۱۳۹۷ و بار دوم در جریان سال ۱۳۹۸ این دو پروژه به داوطلبی رفته‌است.
سید حامد منصور؛ سخنگوی وزارت مخابرات و تکنالوژی معلوماتی در مصاحبه با کلید گفت که این دو پروژه، بار نخست به دلیل تکمیل‌نبودن اسناد شرکت‌های داوطلب و عدم اشتراک شرکت‌های واجد شرایط، پروسه‌ی تدارکاتی آن لغو شد و طبق پلان اداره‌ی آسان‌خدمت، شامل پروژه‌های سال ۱۳۹۸ گردید.
به گفته‌ی وی، بار دوم به دلیل هدایت رییس جمهور مبنی بر استفاده از امکانات و تعمیرات موجود برای آسان‌خدمت، پروسه‌ی تدارکاتی این دو پروژه به بار دوم لغو شد.
اما محم نعیم سمکنی؛ رییس اداره‌ی آسان‌خدمت می‌گوید که همزمان با آغاز مراحل تدرکاتی پروژه‌های شعبات اولی، دوم و سوم آسان‌خدمت رهبری وزارت مخابرات تغییر کرد و این سه پروژه از تدارکات لغو شد.
با این حال، محمد همایون عزیز؛ مسوول شرکت وال‌ستریت‌گلوبل که در داوطلبی اول برنده‌ی دیزاین آسان‌خدمت مهتاب‌قلعه شده‌است می‌گوید که به دلیل تغییر رهبری وزارت مخابرات، بیشتر پروژه‌های این وزارت لغو شد.
وی، شخص محوری را، دلیل لغو این پروژه عنوان کرده می‌گوید که مسوولان درجه‌یک وزارت برای این‌که بتوانند پروژه‌ها را به شرکت‌های مورد نظر خود بدهند، شماری از قراردادهایی را که پس از ایجاد رهبری جدید در مراحل تدارکاتی می‌باشند لغو کرده، به شرکت‌های مدنظر خود می‌دهند.
اما شرکت ساختمانی و مهندسی( آیا) که یکی از داوطلبان این پروژه در هردو مرتبه بود می‌گوید که در پروسه‌ی تدارکاتی بار اول این دو پروژه، وضاحت وجود نداشت و بدون در نظرگرفتن توانایی‌های شرکت‌ها، این پروسه‌ها طی مراحل شده بود.
محمدی علی ابراهیمی؛ یکی از مسوولان این شرکت در صحبت با کلید گفت، با آن‌که روش تدارکات این دو پروژه، داوطلبی باز بوده، اما با حذف مراحل تدارکاتی و تغییر سیستم‌ها به گونه‌ی مبهم شرکت‌هایی را برنده این پروژه‌ها اعلام کردند.
وی افزود که آنان به دلیل عدم وضاحت وزارت مخابرات و اعلام‌نکردن نمره‌ی شرکت شان در پروسه‌ی تدارکات، در این وزارت شکایت‌کردند، اما وزارت مخابرات به هیچ یک از شکایت‌های شان پاسخ ارایه نکرد.
با این حال، سید حامد منصور؛ سخنگوی وزارت مخابرات و تکنالوژی معلوماتی در صحبت با کلید گفت که آسان‌خدمت دوم و سوم، پس از این‌که شامل تفتیش داخلی شد و چالش‌هایی فراوان در آن وجود داشت، قرار شد روند تدارکات آن از سر گرفته شود، اما به دلیل هدایت رییس جمهور، فیصله‌ی رهبری وزارت به این شد تا از تعمیرات موجود برای آسان‌خدمت استفاده شود.


ایجاد تغییر در طرح آسان‌خدمت
معلومات کلید گروپ نشان می‌دهد که طرح اولی برای ارایه‌ی خدمات ملکی از طریق آسان‌خدمت بیشتر جواب‌گوی شرایط فعلی کشور بوده و تغییر این طرح ضمن تاخیر در تکمیل این سیستم، جواب‌گوی شرایط فعلی کشور نمی‌باشد.
براساس یافته‌های کلید گروپ، طبق طرح اول سیستم آسان‌خدمت، شهر کابل به ۴زون تقسیم می‌شد که هر زون دارای یک تعمیر مجهز برای ارایه این سیستم می‌بود که تمام خدمات ملکی از همین طریق برای مراجعین ارایه می‌شد، اما پس از تغییر رهبری وزارت مخابرات، آسان‌خدمت به واحدهای کوچک جداگانه تقسیم شده که از طریق آنلاین می‌تواند ارایه خدمات کند.
محمد نعیم سمکنی؛ رییس آسان‌خدمت وزارت مخابرات در صحبت با کلید گفت، با تغییر طرح آسان‌خدمت در کابل، ضمن این‌که کارهای این سیستم به تاخیر مواجه شد، طرح اولی بیشتر جواب‌گوی شرایط فعلی در افغانستان بود.
وی افزود که طبق طرح اولی، هر زون دارای یک تعمیر مجهز برای ارایه سیستم آسان‌خدمت می‌بود که به شکل حضوری تمام خدمات ملکی را برای مردم ارایه می‌کرد.
به گفته‌ی وی، براساس طرح جدید وزارت مخابرات، این سیستم بیشتر به گونه‌ی آنلاین خدمات ملکی را ارایه می‌کند که با درنظرداشت شرایط فعلی مانند امکانات و سطح سواد مردم این شیوه به شکل جامع نمی‌تواند جواب‌گوی احتیاجات فعلی باشد.
وی همچنان گفت که طبق طرح جدید قرار نیست که برای سیستم آسان‌خدمت تعمیرات جداگانه ساخته شود، اما از تعمییرات موجود دولتی برای این سیستم استفاده می‌شود.
آقای سمکنی ادامه داد که مدل آسان‌خدمت، نیازمند دیزاین و اعمار تعمیر بخصوص خود می‌باشد و در صورت استفاده از تعمییرات موجود این سیستم به چالش مواجه خواهد شد.


تاخیر در ارایه سیستم آسان خدمت
محمد نعیم سمکنی؛ رییس آسان‌خدمت در صحبت با کلید گفت اگر طرح آسان‌خدمت به تغییر مواجه نمی‌شد و پروژه‌های مربوط به این سیستم پس از چندسال تلاش‌های پی‌هم از مراحل تدارکاتی لغو نمی‌شد تا کنون، ۸۰ درصد کارهای آن به بیش می‌رفت.
آقای سمکنی گفت که برای راه‌اندازی و عملی‌سازی پروژه‌های آسان‌خدمت، بودجه نیز اختصاص داده شده بود، اما پس از لغو اعمار تعمیرات این بودجه، دوباره به وزارت مالیه مسترد شد.
به گفته‌ی وی، مصرف بودجه برای اعمار تعمیرات آسان‌خدمت ضمن تسریع روند ارایه خدمات ملکی، از مصرف بودجه در سیستم کاغذپرانی و جلوگیری از ضیاع وقت در امور خدمات ملکی، می‌توانست برای کشور مفید واقع شود.
سمکنی می‌گوید که برنامه‌ی آسان‌خدمت یک برنامه‌ی جدید برای حل سیستم کاعذپرانی می‌باشد و مدل آن از آذربایجان به افغانستان کاپی شده‌است
وی افزود که در حال حاضر اداره‌ی آسان‌خدمت مشمول وزارت مخابرات بوده و سیستم آن دارای سرویس تحویل‌دهی خدمات بوده که تمام بخش‌های این سیستم دارای علامات و نشان‌های مشخص می‌باشد.
به گفته‌ی وی، تاخیر در ارایه‌ی خدمات این سیستم به هر دلیلی که باشد، باعث صدمه‌ی مالی نیز به حکومت و مردم می‌شود.
با این حال، عبدالرزاق وحیدی؛ وزیر پیشین وزارت مخابرات نیز در صحبت با کلید گفت که تاخیر در اجرای پروژه‌ها به صورت مستقیم روی زنده‌گی مردم و اقتصاد کشور اثرگذار است.
وی افزود که تغییر طرح آسان‌خدمت و بار بار به داوطلبی‌رفتن پروژه‌های آن، نشان‌دهنده‌ی ضعف مدیریتی و موجویدت فساد در وزارت مخابرات و تکنالوژی معلوماتی می‌باشد.
طرح آسان‌خدمت در سال ۱۳۹۵ به افغانستان آورده شده، اما به دلیل طی فراز و نشیب، تا کنون به طور کلی عملی نشده‌است.

کلیدگروپ را در تویتر و فیس بوک دنبال کنید
طراحی و توسعه توسط تکشارک - Copyright © 2020

Copyright 2020 © TKG: A public media project of DHSA