تحقیقاتی

۲۶ جوزا ۱۳۹۸
نویسنده: سمیه ولی زاده

نفوذ طالبان بر مدارس دینی در غرب کشور؛ ۹۰ درصد مدارس، ثبت وزارت معارف نیست

شاگردان یکی از مدارس کشور ما {عکس: آرشیف}

کلیدگروپ براساس معلومات روسای ادارات معارف ولایات حوزه غرب دریافته است که ۴۹۰ باب مدرسه خصوصی دینی ثبت و راجستر وزارت معارف نبوده و حتی برخی از این مدارس، زیر نفوذ گروه طالبان قرار دارد.

درکنار عدم ثبت مدارس دینی خصوصی در ریاست های معارف ولایات غربی، مسئولان وزارت حج  و اوقاف نیز تائید می کنند که از میان حدود ۴ هزار باب مدرسه خصوصی در سراسر کشور تنها ۴۰۰ مدرسه نزد این وزارت ثبت می باشد.

بربنیاد اطلاعات ادارات معارف ولایات حوزه غرب در مجموع ۵۹۱ باب مدرسه دولتی و خصوصی در این ولایات وجود دارد که ۵۰۵ باب آن خصوصی می باشد و از میان مدارس خصوصی، فقط ۱۵ باب مدرسه در ولایت غور ثبت اداره معارف می باشد.

مسئولان معارف حوزه غرب هم چنان می افزایند که مدارس متذکره نصاب تعلیمی معارف را تطبیق نمی کنند.

به گفته آنان، عدم حاکمیت دولت در برخی از ساحات ولسوالی های حوزه غرب و ارتباطات گروه طالبان با شماری از مدارس خصوصی سبب شده است که وزارت معارف هم نتواند مدارس خصوصی دینی را ثبت و راجستر نماید.

بنابه معلومات مسئولان ادارات معارف حوزه غرب، مدارس خصوصی بیشتر از سوی کشورهای عربی چون عربستان، قطر، امارات متحده عرب و شماری هم از سوی کشورهای هند، مصر و برخی تاجران تمویل می شوند.

بیشتر این مدارس درسطح ولسوالی ها قرار دارند که شاگردان پسر را جذب کرده و تا مقطع صنف دوازده شاگردان را آموزش میدهند.

صرف، نحو، تفسیر، حدیث، منطق از جمله مضامینی عنوان می شود که در این مدارس بیشتر تدریس می شوند.

روسای ادارات معارف ولایات حوزه غرب، هم چنان خاطر نشان ساخت که در برخی از مدارس خصوصی دینی، طالبان نفوذ دارند و بارها تلاش کرده اند که پلان های درسی در این مدارس طبق خواسته ی آنان تطبیق شود.

این روسا تاکید دارند که عدم ثبت مدارس خصوصی دینی، زمینه ترویج افراطیت را مساعد کرده است.

مسئولان امنیتی و استخبارات حوزه غرب می پذیرند که گروه طالبان در برخی از مدارس خصوصی دینی در سطح ولسوالی ها نفوذ دارند.

به گفته آنان، در دو سال گذشته ۹ تن از شاگردان و استادان این مدارس در ولایت های فراه و هرات در پیوند به حملات تروریستی، فعالیت های ضد دولتی و همدستی با گروه طالبان و داعش بازداشت و در قید قانون قرار گرفتند.

هرات، با داشتن ۲۷۰ باب مدارس خصوصی، بیشترین رقم مدرسه در غرب را دارد

معلومات کلید گروپ نشان میدهد که از میان ۵۰۵ باب مدرسه خصوصی در سطح حوزه غرب تنها  ۲۷۰ باب آن  در ولایت هرات وجود دارد.

عبدالفتاح نیکنام آمر بخش تعلیمات اسلامی ریاست معارف ولایت هرات به کلید گروپ می گوید:” ۴۰ باب مدرسه دینی دولتی و ۲۷۰ باب مدرسه خصوصی بدون راجستر وزارت معارف در این ولایت وجود دارد.”

وی هم چنان اظهار میدارد که مدارس دولتی نصاب تعلیمی معارف را تطبیق می کنند؛ اما مدارس خصوصی نصاب جداگانه ای را برای تدریس در نظر گرفته اند.

آقای نیکنام می افزاید که مسئولین این مدارس نصاب تعلیمی معارف را کهنه می پندارند و به خاطر عدم تطبیق نصاب معارف مدارس شان را نیز تا کنون در اداره معارف ثبت و راجستر نکرده اند و به دلیل عدم ثبت مدارس خصوصی در اداره معارف اسناد فارغان این مدارس در پوهنتون ها و اداره های دولتی نیز اعتبار ندارد.

آمر تعلیمات اسلامی ریاست معارف ولایت هرات، بیان می دارد که در ولسوالی های اوبه، شیندند، ادرسکن، کشک کهنه و برخی از ساحات دیگر ولسوالی ها به دلیل تهدیدات امنیتی مسئولان اداره معارف نمی توانند نظارتی از روند تدریس مدارس داشته باشند.

به گفته وی، طالبان در برخی از مدارس خصوصی این مناطق نفوذ دارند، اصول و قواعد خود را بارها در این مدارس تحمیل کرده اند.

آمر تعلیمات اسلامی ریاست معارف هرات خاطر نشان می سازد که در سال روان خورشیدی مکتوبی از سوی وزارت معارف به این اداره ارجاع شده است که بعد از این مدارس خصوصی دینی ثبت شوند؛ اما قوانین معارف بر آنها تحمیل نخواهد شد.

او هم چنان افزود :”مدارس خصوصی دینی بیشتر از سوی کشورهای عربی، کویت، قطر و عربستان کمک مالی می شوند و همچنان ترکیه، مصر و کشور هند نیز در ساخت این مدارس کمک های داشته اند.”

یک منبع از ریاست امنیت ملی هرات به شرط افشاء نشدن نامش نفوذ گروه طالبان و همدستی برخی از شاگردان و استادان مدارس خصوصی را با گروه طالبان و شبکه داعش تائید می کند.

به نقل از این منبع، طی دو سال اخیر شش تن از شاگردان و استادان این مدارس توسط امنیت ملی بازداشت شده اند و بعد از تحقیقات نیروهای کشفی و استخبارات ثابت شده است که آنان در حملات تروریستی و فعالیت های ضد دولتی دست داشته اند.

این منبع استخباراتی با اینکه از ذکر نام این افراد و مدارس شان خودداری می کند؛ اما تصریح می کند که برخی از مدارس خصوصی دینی در مرکز شهر و ولسوالی ها در تلاش ترویج افراطیت می باشند.

به گفته وی بازداشت این افراد سبب شد که رییس پیشین ریاست امنیت ملی هرات تبدیل شود.

از سوی هم عبدالاحد ولیزاده سخنگوی پولیس هرات ترویج افراطیت، نفوذ گروه طالبان و دیگر شبکه های تروریستی در برخی از مدارس خصوصی دینی را تائید و یا رد نمی کند؛ اما می افزاید:” در برخی از ولسوالی ها تهدیدات امنیتی وجود دارد، در صورتیکه کارمندان معارف به منظور نظارت و انجام امورات دیگر به این ولسوالی ها قصد سفر را داشته باشند، نیروهای امنیتی جهت تامین امنیت آنان همکاری خواهند کرد.”

مدارس خصوصی در بادغیس نیز ثبت وزارت معارف نشده است

پس از هرات بیشترین رقم مدارس خصوصی دینی در ولایت بادغیس از سوی اداره معارف این ولایت شناسایی شده است که بدون جواز فعالیت دارد.

شعیب مشوانی معاون اداره معارف ولایت بادغیس می گوید:”در این ولایت ۱۰ باب مدرسه دولتی و در هر ولسوالی ۳۰ باب مدرسه خصوصی فعالیت دارد که در مجموع ۱۸۰ باب مدرسه در این ولایت فعالیت دارد.”

وی هم چنان تاکید دارد که این مدارس تا کنون ثبت اداره معارف نشده اند و نصاب درسی دلخواه شان را تدریس می کنند.

معاون اداره معارف ولایت بادغیس هم چنان می افزاید که در بسیاری از مناطق این ولایت به خصوص در ولسوالی ها به دلیل نا امنی، کارمندان اداره معارف برای نظارت و ثبت این مدارس نتوانسته اند تا اکنون اقدامات عملی را انجام دهند.

او هم چنان اظهار میدارد که در کنار آنکه گروه طالبان برخی از این مدارس را تحت کنترول دارند، از طریق جمع آوری عشر و زکات آنان را کمک مالی میکنند.

با این حال جمشید شهابی سخنگوی والی بادغیس می گوید:” تا هنوز مشاهده نشده است که مدارس خصوصی دینی با شبکه های تروریستی و طالبان همکاری داشته باشند.”

وی تصریح می کند که در تمام ولسوالی های بادغیس، بخش های استخباراتی فعال می باشد و در صورت ثبت شکایت و یا گزارش در این رابطه اقدامات عملی انجام خواهد شد.

طالبان در فراه، مانع ثبت مدارس خصوصی می شوند

کلیدگروپ همچنان از ولایت فراه معلوماتی بدست آورده است که گروه طالبان مانع ثبت مدارس خصوصی دینی در اداره معارف این ولایت می شوند.

عبدالواجد، آمر تعلیمات اسلامی معارف ولایت فراه به کلید گروپ گفت که در این ولایت  ۱۶ باب مدرسه دولتی  و ۲۵ باب مدرسه خصوصی فعالیت  دارد.

وی هم چنان علاوه می کند که چندین بار از مسئولان مدارس خصوصی  تقاضا شده  که مدارس شان را ثبت اداره معارف نمایند؛ اما گروه طالبان مانع ثبت و راجستر این مدارس به  اداره معارف شده است.

در همین حال محب الله محب سخنگوی پولیس ولایت فراه می گوید:” در دو سال اخیر ۳ تن از شاگردان و استادان مدارس خصوصی دینی به جرم همکاری گروه طالبان و انجام حملات تروریستی از ولسوالی های بالابلوک و خاک سفید فراه توسط نیروهای امنیتی بازداشت شدند.”

آقای محب تائید می کند که برخی از این مدارس افراطیت را نیز ترویج میدهند؛ اما او اطمینان میدهد که ارگان های کشفی و استخباراتی جلو این معضل را خواهند گرفت.

در غور ۵۰ درصد مدارس، ثبت ناشده فعالیت دارد

در ولایت غور از جمله ۳۰ باب مدرسه خصوصی، فقط ۱۵ باب مدرسه ثبت اداره معارف می باشد.

احمدصابر نوری رییس معارف ولایت غور به کلید گروپ می گوید:”عدم ثبت مدارس خصوصی در اداره معارف سبب شده است که ناهماهنگی در راستای نصاب تعلیمی معارف ایجاد شود و همچنان شاگردان این مدارس به دلیل عدم اعتبار اسناد تعلیمی شان از ادامه تحصیل و کار رسمی در بدنه حکومت عقب بمانند.”

به گفته وی مدارس خصوصی از سوی تاجران و کشورهای مختلف نیز حمایت مالی می شوند.

وی هم چنان می افزاید که اخیرا طبق هدایت وزارت معارف به منظور جلوگیری از افراطیت تصمیم گرفته شده است که تمامی مدارس خصوصی ثبت اداره معارف شوند.

رییس معارف غور اضافه می کند؛ در ساحات دور از حاکمیت دولت بسیاری از مدارس خصوصی فعالیت دارند که به دلیل  ترویج افراطیت خطرناک تلقی می شوند.

این در حالیست که سمیع نژاد سرپرست بخش مطبوعاتی قوماندانی امنیه ولایت غور می گوید:” تا کنون گزارش و مکتوب رسمی جهت ترویج افراطیت و یا نفوذ گروه طالبان در مدارس خصوصی به این اداره ارجاع نشده است.”

پاسخ وزارت معارف چیست؟

با اینکه مسئولان اداره های معارف ولایات غرب می گویند که ۴۹۰ باب مدرسه خصوصی در حوزه غرب که باید زیر نظر وزارت معارف باشد تا هنوز ثبت نگردیده؛ اما نوریه نزهت سخنگوی وزارت معارف عدم ثبت مدارس خصوصی دینی، ترویج افراطیت و نفوذ گروه طالبان را در مدارس دولتی و خصوصی نمی پذیرد.

وی هم چنان تصریح می کند که یک هزار و ۷۷ باب مدرسه دولتی و خصوصی در تمامی ولایات حوزه غرب وجود دارد که براساس نصاب جدید نیز روند تدریس در این مدارس جریان دارد.

سخنگوی وزارت معارف هم چنان بیان میدارد که مدارس خصوصی ثبت نشده مربوط به وزارت ارشاد، حج و اوقاف می شود که باید آن وزارت اقداماتی را در این زمینه انجام دهد.

براساس ارقام وزارت ارشاد، حج و اوقاف ۴ هزار باب مدرسه دولتی و خصوصی در کشور وجود دارد که تنها ۴۰۰ باب مدرسه ثبت این وزارت است.

ناصرالدین دریز رییس اطلاعات و ارتباطات وزارت ارشاد، حج و اوقاف به کلید می گوید:” ریاست تحقیقات اسلامی و تدریب ائمه در وزارت ارشاد، حج  و او قاف مکلف است تا مدارس دینی را ثبت نماید.”

او هم چنان تاکید دارد که این  ریاست اخیرا مقرره ی را به همین منظور آماده و به وزارت عدلیه فرستاده است که بعد از این وزارت ارشاد، حج و اوقاف می تواند مدارس دینی و مساجد  را تحت کنترول داشته و آنها را ثبت نماید.

به گفته وی با عملی شدن مواد این مقرره مبنی بر ثبت مدارس خصوصی به اسناد تعلیمی شاگردان این مدارس اعتبار رسمی داده خواهد شد.

ناصرالدین دریز هم چنان افزود که در ساحات دور از حاکمیت دولت احتمال دارد که طالبان برای ترویج افراطیت در مدارس دینی نفوذ داشته باشند.

برخی از اعضای شوراهای ولایتی حوزه غرب، عدم ثبت مدارس خصوصی دینی را ضعف دولت میدانند.

این اعضای شورای ولایتی از این موضوع ابراز نگرانی نموده و می افزایند که عدم تطبیق نصاب درسی معارف از سوی این مدارس و نفوذ گروه طالبان، علاوه براینکه افراطیت را رشد میدهد، نیروی باالفعل برای گروه طالبان و داعش نیز آماده می کند.

محمد مهدی حدید عضو شورای ولایتی هرات به کلید میگوید: “سهل انگاری مقام های حکومتی در قبال مدارس خصوصی ثبت ناشده در دراز مدت سبب خواهد شد که نیروی بالفعل برای گروه طالبان و شبکه داعش در این مدارس آماده شود.”

آقای حدید معتقد است که برخی از این مدارس از سوی کشورهای عربی تمویل می شوند که در افغانستان نفوذ استخباراتی، اقتصادی و سیاسی دارند و این کشورها ظاهرا فعالیت های قانونی را انجام میدهند؛ اما در واقع برای شبکه های تروریستی امکانات فراهم می کنند.

به گفته وی مسئولان برخی از مدارس چهره خشن و دروغین از اسلام را نشان میدهند.

او از مقام های حکومتی می خواهد که در این زمینه اقدامات جدی را عملی کنند.

عبدالرحمن مولوی زاده، یکی از اساتید مدارس دینی هرات سیستم و نصاب کهنه را از عوامل اصلی عدم تطبیق نصاب آموزش معارف در مدارس خصوصی عنوان می کند.

او هم چنان می افزاید که نبود سیستم جدید مطابق به نیازمندی های جوانان در وزارت معارف منجر به ترویج افراط گرایی شده و از طرف هم باعث شده که شماری از استادان و شاگردان مدارس دینی منحیث ابزار از سوی گروه های مختلف مورد استفاده قرار گیرند.

وی هم چنان تاکید دارد که دولت باید جهت پایان بخشیدن به این معضلات، سیستم منظم و بستر بهتر برای آموزش برنامه های دینی آماده کند تا از سوی مدارس دینی نیز عملی شود.

مدارس دینی دولتی و خصوصی در حوزه غرب پیشنه طولانی دارد، طی چند سال اخیر با وجود ترویج فرهنگ افراطیت و عدم ثبت و تطبیق نصاب تعلیمی معارف از سوی مدارس خصوصی نه تنها اقدامات قانونی در این زمینه صورت نگرفته است؛ بلکه تعداد این مدارس نیز بیشتر از قبل افزایش داشته است.

به اشتراک بگذارید

تا اکنون هیچ کامنت وجود ندارد

تا اکنون هیچ کامنت وجود ندارد