تحقیقاتی

313
۱۵ عقرب ۱۳۹۶
نویسنده: سمیه‌ ولی‌زاده

چرا سهم زنان در ادارات دولتی حوزه غرب ناچیز است؟

رییس کمیسیون اصلاحات اداری و خدمات ملکی در حوزه غرب می‎گوید که از شروع امسال تاکنون ۱۲۸ زن در ادارات دولتی این حوزه استخدام شده‎اند. عبدالسلام سلام، رییس این کمیسیون، می‎گوید که این رقم ادارات دولتی در ولسوالی‎های حوزه غرب را شامل نمی‎شود؛ زیرا در این مدت یک زن هم در ادارات دولتی در ولسوالی‎های این حوزه استخدام نشده است. سال گذشته ۱۹۰ زن از طریق رقابت آزاد در ادارات دولتی حوزه غرب استخدام شده بودند.

رییس کمیسیون اصلاحات اداری و خدمات ملکی در حوزه غرب می‎گوید که از شروع سال ۱۳۹۶ تاکنون، ۱۰۶۰ نفر زن برای کار در ادارات دولتی این حوزه درخواست داده‎اند. سلام افزود که از این میان ۸۰ زن در هرات، ۱۲ زن در بادغیس، ۱۲ زن دیگر در فراه و ۸ زن در ادارات دولتی غور در بست‎های چهار و شش استخدام شده‎اند. او دلیل جذب محدود زنان در ادارات دولتی حوزه غرب را تشدید تهدیدات امنیتی و تشکیلات کوچک ادارات در این حوزه عنوان کرد.

قبضه ادارات توسط مردان

به صورت مجموعی بیش از ۱۹۰ بست ریاست و آمریت در ولایت‎های هرات، فراه، غور و بادغیس وجود دارد. از میان این بست‎ها، تنها چهار بست ریاست، در اختیار زنان قرار دارد. سایر بست‎ها در قبضه مردان است.

عبدالسلام سلام می‎گوید که پیش از تشکیل حکومت وحدت ملی، صلاحیت استخدام‎ها در بست ریاست‎ها و آمریت‎ها به عهده کمیسیون اصلاحات اداری و خدمات ملکی بود، ولی بعد از تشکیل حکومت وحدت ملی، این صلاحیت به اداره مستقل ارگان‎های محل منتقل شده است. به گفته او، به دلیل این اتفاق، فعلاً جذب زنان در بست‎های بلند دولتی کم‎تر شده است. سلام افزود که هم اکنون از میان ۱۹۲ بست ریاست و آمریت در چهار ولایت فوق، تنها در رأس ریاست‎ امور زنان این ولایت‎ها زن است.

رییس کمیسیون مستقل اصلاحات اداری و خدمات ملکی حوزه غرب می‎گوید که در جریان بیش از یک و نیم دهه گذشته، ۱۳ هزار زن در بست‎های ۴ تا ۶ در ادارات دولتی این حوزه استخدام شده‎اند. به گفته سلام، در حال حاضر، ۹۴۷۷ زن در ادارات دولتی هرات، ۱۲۵۶ در ادارات دولتی فراه، ۵۲۴ زن در ادارات دولتی بادغیس و ۳۳۵ زن در ادارات دولتی غور مشغول کار اند. طبق معلومات رییس کمیسیون مستقل اصلاحات اداری و خدمات ملکی، ۷۵ درصد این زنان در سکتورهای صحی و معارف و ۲۵ درصد دیگر در بخش‎های اداری کار می‎کنند.

مسوولان ریاست‎های امور زنان و برخی از اعضای شوراهای ولایتی هرات، غور، بادغیس و فراه، نقش زنان در ادارات دولتی حوزه غرب را سمبولیک توصیف می‎کنند. به گفته آن‎ها، فرهنگ مردسالاری حاکم در ادارات، فساد اداری و کم‎توجهی حکومت به نقش زنان در ادارات، باعث شده که تنها برای زنان نقش محدود و سمبولیک در ادارات در نظر گرفته شود. این در حالی است که رییس کمیسیون اصلاحات اداری و خدمات ملکی حوزه غرب می‎گوید که آن‎ها به هدف جذب بیشتر زنان در ادارات دولتی، پنج نمره اضافه، برای زنان در رقابت‎های آزاد در نظر گرفته‎اند.

هرات

عزیزه کریمی، سرپرست ریاست امور زنان هرات، می‎گوید که در کنار عوامل فوق، معاش کم، تبعیض جنسیتی و محدود بودن فرصت‎های اشتغال در ادارات دولتی از عوامل دیگری است که نقش زنان در این ادارات را کم‎رنگ ساخته است. او با اشاره به حضور نمایندگان ریاست امور زنان و کمیسیون مستقل اصلاحات اداری و خدمات ملکی در صحنه امتحانات می‎گوید که آن‎ها تلاش دارند که حق زنان متقاضی کار در پروسه استخدام ضایع نشود.

برگزاری دوره‎های کارآموزی از دیگر اقدامات ریاست امور زنان است که به گفته عزیزه کریمی به هدف جذب بیشتر زنان در ادارات دولتی طرح و اجرا شده است. او همچنان گفت که ریاست امور زنان هرات با تشکیل شوراهای محلی برای زنان تلاش دارد تا از میان این شوراها زنان واجد شرایط کار را برای کار در ادارات دولتی معرفی کند. خانم کریمی از جانب دیگر تأکید کرد که برای افزایش سهم زنان در ادارات دولتی لازم است که تبعیض جنسیتی از بین برود.

اما  جیلانی فرهاد، سخنگوی والی هرات، نقش زنان در ادارات دولتی این ولایت را رضایت‎بخش می‎داند. فرهاد می‎گوید که هم اکنون ۳۸ درصد بست‎های آمریت‎ و مدیریت در هرات، توسط زنان اداره می‎شود. سخنگوی والی هرات تصریح کرد که سهم زنان در ادارات ولسوالی‎ها به دلیل فقدان امنیت و محدودیت‎های اجتماعی کم‎رنگ است، نه این که دولت به نقش زنان در ادارات دولتی اهمیت قایل نیست.

در همین حال، فاطمه جعفری، عضو شورای ولایتی هرات، پروسه‎ استخدام کارمندان دولتی را غیرشفاف دانسته و می‎گوید که در استخدام کارمندان دولتی، رشوت، وابستگی سیاسی و دخالت افراد با نفوذ تعیین‎کننده است. او می‎گوید که از پروسه استخدام هیچ نظارتی به عمل نمی‎آید و بست‎های بلند از سوی کسانی خرید و فروش می‎شود که در بدنه دولت، نفوذ و قدرت بیشتری دارند. به استدلال خانم جعفری، از آن جایی که زورمندان محلی و رهبران سیاسی علاقه‎ای به کار زنان در ادارات دولتی ندارند، دخالت آن‎ها در پروسه‎ استخدام، مانع جذب زنان در ادارات می‎شود.

اما منیره یوسف‎زاد، سخنگوی اداره مستقل ارگان‎های محل، می‎گوید که پروسه استخدام کارمندان دولتی کاملاً شفاف است و هیچ بست بلند دولتی تا هنوز خرید و فروش نشده است. او تأکید داشت که عمده‎ترین مشکلات زنان تهدیدات امنیتی و سطح تحصیلی پایین است که مانع جذب بیشتر آن‎ها در ادارات، به ویژه در بست‎های بلند، شده است. خانم یوسف‎زاده گفت که اگرچه تعهدات حکومت وحدت ملی در سه سال گذشته به طور کامل عملی نشده است ولی تلاش‎ها برای افزایش سهم زنان در ادارات دولتی هنوز ادامه دارد.

فراه

فراه دومین ولایت در حوزه غرب کشور است که بیشترین رقم کارمند زن در ادارات دولتی را دارد. با این حال، کبرا اعظمی، سرپرست ریاست امور زنان فراه، سهم زنان در بست‎های کلیدی ادارات این ولایت را کم‎رنگ دانسته و می‎گوید که برای افزایش سهم زنان در این ادارات باید دادخواهی صورت گیرد. وی تأکید دارد که زنان در چند سال اخیر از نگاه تحصیلی رشد کرده‎اند ولی به دلیل محدود بودن تشکیلات ادارات محلی، فرصت‎های کاری کم‎تری برای زنان فراهم شده است. او همزمان افزود که در جریان امسال، بین ۱۰۰ تا ۱۵۰ زن در ادارات دولتی فراه در بست‎های سه، چهار، پنج و شش استخدام شده‎اند.

از سویی هم، جمیله امنیتی رییس شورای ولایتی فراه، مدعی است که برخی از رؤسای ادارات دولتی مانع کار زنان در این ادارات می‎شوند. وی افزود که بیشتر زنان در مکتب‎ها و یا هم کودکستان‎ها به عنوان معلم مصروف کار اند ولی در سایر ادارات دولتی حتا در بست‎های پایین هم برای زنان سهمی داده نشده است.

جمیله امنیتی، کم‎توجهی حکومت به زنان را از عوامل اصلی نقش کم‎رنگ آن‎ها در ادارات فراه توصیف می‎کند. به گفته او، دادخواهی‎هایی که تا هنوز در این خصوص صورت گرفته است، نیز به دلیل زمخت بودن فرهنگ مردسالاری، نتیجه قناعت‎بخش نداشته است.

با این حال، ناصر مهری، سخنگوی والی فراه، می‎گوید که هیچ ممانعتی برای حضور و فعالیت زنان در ادارات دولتی این ولایت وجود ندارد. وی نقش زنان در راستای تحقق حکومت‎داری خوب را مؤثر خوانده و می‎گوید که در ادارات دولتی که زنان فعالیت دارند، فساد اداری کم‎تر است و اعتماد مردم نیز نسبت به این ادارات بیشتر می‎باشد.

مهری تأیید می‎کند که در ولایت فراه بین ۴۰ تا ۴۵ بست ریاست و آمریت وجود دارد، اما تنها ریاست امور زنان این ولایت توسط یک زن اداره می‎شود. وی تهدیدات امنیتی را از دلایل اصلی کم‎رنگ بودن حضور زنان در بست‎های بلند دولتی این ولایت عنوان و تصریح کرد که در ولسوالی‎های فراه، به دلیل تهدیدات امنیتی، هیچ خانمی در ادارات دولتی کار نمی‎کنند.

بادغیس

در ولایت بادغیس نیز مسوولان از سهم اندک زنان در ادارات دولتی این ولایت انتقاد دارند. زرغونه شیرزاد، رییس امور زنان بادغیس، به این باور است که رسم و عنعنات ناپسند اجتماعی و عدم وابستگی زنان به جریان‎ها و احزاب سیاسی باعث شده که سهم زنان در ادارات دولتی بادغیس کم‎تر باشد.

خانم شیرزاد همچنان گفت که بیش از ۴۰۰ زن در بادغیس سند لیسانس دارند. به گفته او، بیش از ۱۰۰ نفر آن‎ها فعلاً به صورت کارآموز در ادارات دولتی و غیردولتی شامل شده‎اند.

همچنان محمدانور اسحاق‎زی، والی بادغیس، می‎گوید که آن‎ها در تلاش تقویت نقش زنان در ادارات دولتی این ولایت هستند. والی بادغیس افزود که در نتیجه این تلاش‎ها، فرصت‎های تازه تحصیلی را برای ارتقای ظرفیت زنان در بادغیس مهیا کرده‎اند. اسحاق‎زی تأیید کرد که ۴۵ بست آمریت و ریاست در بادغیس وجود دارد که تنها رییس اداره امور زنان این ولایت یک زن است.

غور

در ادارات دولتی غور نیز سهم زنان اندک گفته می‎شود. معصومه انوری، رییس امور زنان ولایت غور، می‎گوید که در حال حاضر ۵۸۶ زن در سکتور معارف (به عنوان معلم) و ۲۱ زن دیگر در سایر بخش‎ها در ادارات دولتی غور کار می‎کنند.

خانم انوری می‎افزاید که زنان توانایی کار را دارند ولی دید منفی برخی از رؤسای ادارات دولتی نسبت به فعالیت زنان باعث شده که زنان در این ادارات  نقش کم‎رنگی داشته باشند. او افزود که برای افزایش سهم زنان در ادارات دولتی، دادخواهی نیز شده است، ولی به دلیل محدود بودن تشکیلات ادارات محلی، این دادخواهی‎ها‎ نتیجه نداده است.

در همین حال، عبدالباسط صارم، رییس شورای ولایتی غور، معتقد است که درجه تحصیل و توانایی‎های زنان نسبت به سال‎های قبل ارتقا یافته است، ولی عدم وابستگی زنان به جریان‎ها و احزاب سیاسی باعث شده که زنان در ادارات دولتی سهم کم‎تری داشته باشند. او تأیید کرد که فرهنگ مردسالاری حاکم در ادارات دولتی نیز روی استخدام زنان در این ادارات تأثیر منفی گذاشته است. به گفته صارم، هم اکنون از میان  ۴۰ بست ریاست و آمریت در ادارات دولتی غور تنها ریاست امور زنان توسط یک زن اداره می‎شود.

اما محمدناصر خاضع، والی غور، این ادعاهای رییس شورای ولایتی غور را نمی‎پذیرد و می‎گوید که پایین بودن سطح تحصیل زنان عامل اصلی استخدام نشدن آن‎ها در ادارات دولتی است. وی تأکید دارد که پروسه استخدام کارمندان دولتی کاملاً شفاف است و هیچ کارمندی براساس وابستگی‎های سیاسی خود استخدام نشده است. او اما پذیرفت که استفاده از کارمندان زن در ادارات دولتی سبب کاهش فساد اداری و بهبود فعالیت این ادارات در آینده خواهد شد.

رشوت و تبعیض

شماری از زنان در حوزه غرب به این عقیده هستند که بدون پرداخت رشوت و یا وابستگی به یک قوم بزرگ بسیار سخت است که زنان متقاضی کار در ادارات دولتی جذب شوند. ریحانه رحمانی که سه سال پیش از رشته حقوق از پوهنتون هرات فارغ شده است، می‎گوید که کار در ادارات دولتی، یکی از آرزو‌های مهم زندگی او است، ولی هنوز به این آرزویش نرسیده است. به گفته وی،  افراد به دو طریقه می‎توانند در دولت کار کنند؛ یا باید پول داشته باشند تا رشوت بدهند و یا هم تعلق به یک قوم بزرگ داشته باشند.

زحل قادری از دیگر متقاضیان کار در ادارات دولتی است که یک سال پیش از پوهنتون فارغ شده است. او می‎گوید که فساد اداری اجازه نمی‎دهد تا زنان متقاضی کار وارد ادارات دولتی شوند.

سهم زنان در ادارات دولتی حوزه غرب در حالی ناچیز گزارش می‎شود که پارلمان در سال ۱۳۹۱ لایحه‎ای را به منظور افزایش سهم زنان در تمام ادارات دولتی تصویب کرد. طبق این لایحه، سهم زنان باید در ادارات دولتی تا سقف ۳۰ درصد افزایش می‎یافت؛ هدفی که هنوز به دست نیامده است.

به اشتراک بگذاریدShare on FacebookShare on Google+Tweet about this on TwitterShare on LinkedIn

تا اکنون هیچ کامنت وجود ندارد

تا اکنون هیچ کامنت وجود ندارد